Anlaşmalı boşanma kararı verildikten sonra 2 haftalık istinaf süresini beklemek istemeyen eşler, mahkemeye ortak istinaftan feragat dilekçesi sunarak kararı aynı gün kesinleştirebilirler. Ancak feragat edildikten sonra karardan dönmek veya protokolde yer alan mal paylaşımı vazgeçişlerinden vazgeçmek hukuken mümkün değildir.
Anlaşmalı boşanma davasının duruşması tamamlanıp hâkim kararını açıkladıktan sonra, bu kararın nüfus müdürlüğüne işlenebilmesi ve resmiyet kazanması için kesinleşmesi gerekir. Normal şartlarda gerekçeli kararın taraflara tebliğ edilmesinden itibaren başlayan iki haftalık kanuni istinaf süresi beklenir. Ancak taraflar, kanunun tanıdığı hak çerçevesinde mahkemeye sunacakları anlaşmalı boşanma istinaftan feragat dilekçesi ile bu süreden vazgeçerek boşanma kararını derhal kesinleştirebilirler (HMK m. 349).
Otuz beş yılı aşkın mesleki tecrübem boyunca, özellikle boşanma avukatı olarak yürüttüğüm süreçlerde, tarafların bir an önce yeni hayatlarına başlamak için aceleyle verdikleri feragat kararlarının geri dönülemez hak kayıplarına yol açtığını gördüm. Kararın hızlıca kesinleşmesi istenirken, protokolde fark edilmeyen bir eksikliğin veya adaletsiz mal paylaşımının telafisi bu feragatle birlikte tamamen imkansız hale gelir.
Anlaşmalı Boşanmada İstinaftan Feragat
Anlaşmalı boşanmada istinaftan feragat, aile mahkemesinin verdiği boşanma kararına karşı bir üst mahkeme olan Bölge Adliye Mahkemesine başvuru hakkından her iki eşin de açıkça vazgeçmesidir. Bu işlem kararın tebliğinden önce veya tebliğden sonra yapılabilir. Feragat beyanı mahkemeye ulaştığı andan itibaren karar kesinleşir ve boşanmanın nüfus kaydına işlenmesi süreci başlar.
Uygulamada eşler, duruşma bittikten hemen sonra adliye kalemine giderek bu dilekçeyi elden teslim etmeyi tercih ederler. Ancak gerekçeli kararın yazılması bazen birkaç günü bulabildiğinden, kararın yazılmasını takip eden günlerde UYAP üzerinden veya doğrudan kaleme verilecek dilekçe ile de bu hakkın kullanılması mümkündür. Unutulmamalıdır ki, taraflardan yalnızca birinin feragat etmesi kararı kesinleştirmeye yetmez; her iki eşin de bu yönde irade açıklaması yapması yasal zorunluluktur.
Anlaşmalı Boşanma İstinaftan Feragat Dilekçesi Nasıl Verilir?
Anlaşmalı boşanma istinaftan feragat dilekçesi, kararı veren aile mahkemesine hitaben yazılır ve tarafların ıslak imzalarını veya e-imzalarını taşımak zorundadır. Dilekçede dosya numarası, karar numarası ve tarafların kimlik bilgileri net bir şekilde belirtilmelidir. Avukat vasıtasıyla takip edilen dosyalarda, avukatın vekaletnamesinde özel feragat yetkisinin bulunup bulunmadığı mahkeme kalemi tarafından titizlikle kontrol edilir.
Yazdığım ‘Uygulamalı Boşanma ve Mal Paylaşımı Davaları’ kitabımda da vurguladığım üzere, usulüne uygun hazırlanmayan veya tek taraflı kalan feragat dilekçeleri kesinleşme sürecini hızlandırmayacağı gibi aksine dosyanın sürüncemede kalmasına sebep olur. Aşağıda, uygulamada sıklıkla kullandığımız ve mahkeme kalemlerince kabul gören standart dilekçe örneği yer almaktadır:
DOSYA NO: 2026/… Esas
KARAR NO: 2026/… Karar
DAVACI: [Adınız Soyadınız] – [T.C. Kimlik No]
VEKİLİ: [Varsa Avukatınızın Adı Soyadı]
DAVALI: [Eşinizin Adı Soyadı] – [T.C. Kimlik No]
KONU: İstinaf kanun yoluna başvuru hakkından feragat ve kesinleşme şerhi verilmesi talebidir.
AÇIKLAMALAR:
Yukarıda esas ve karar numarası belirtilen mahkemenizin gerekçeli kararı tarafımıza tebliğ edilmiştir (veya tebliğe çıkartılmıştır). Mahkemenizce kurulan boşanma hükmü, tarafların ortak iradesine ve anlaşmalı boşanma şartları protokolüne tamamen uygundur.
Karar içeriğinde tarafları bağlayıcı her husus kabulümüz dahilindedir. Bu doğrultuda, kararın bir an önce kesinleşmesini sağlamak amacıyla, Hukuk Muhakemeleri Kanunu m. 349 uyarınca yasal istinaf süresinden ve istinaf kanun yoluna başvuru hakkımızdan açıkça ve gayrikabili rücu olarak feragat ediyoruz.
Kararın kesinleştirilerek nüfus müdürlüğüne gerekli bildirimlerin yapılmasını ve kesinleşme şerhinin tarafımıza verilmesini saygıyla talep ederiz. [Tarih: 31/07/2026]
Davacı İmzası Davalı İmzası
Anlaşmalı Boşanmadan Feragat Dilekçesi Hangi Aşamada Kullanılır?
Anlaşmalı boşanmadan feragat dilekçesi, henüz boşanma kararı verilmeden veya karar verilip kesinleşmeden önce, eşlerin boşanmaktan vazgeçerek evlilik birliğini devam ettirme kararı almaları halinde sunulur. Bu dilekçe, yukarıda bahsettiğimiz istinaf hakkından feragatten tamamen farklıdır. Davadan feragat, davanın esastan reddine yol açar ve aynı gerekçelerle yeniden dava açılmasını belirli bir süre engeller.
Eşler duruşma salonunda hâkim huzurunda boşanmak istediklerini söyleseler dahi, gerekçeli karar kesinleşene kadar her an davadan vazgeçebilirler. Bu durumda sunulacak olan boşanma davasından vazgeçme ve feragat dilekçesi ile mahkeme boşanma davasının reddine karar verir. Bu aşamadan sonra eşlerin evlilik birliği hukuken aynen devam eder.
DOSYA NO: 2026/… Esas
DAVACI: [Adınız Soyadınız]
DAVALI: [Eşinizin Adı Soyadı]
KONU: Açılmış olan boşanma davasından ve davadaki taleplerimizden feragat beyanıdır.
AÇIKLAMALAR:
Mahkemenizin yukarıda belirtilen dosyasında eşim ile aramda görülmekte olan anlaşmalı boşanma davasından kendi hür irademle, tamamen ve koşulsuz olarak feragat ediyorum. Davalı eşim ile barışmış bulunmaktayız ve evlilik birliğimizi sürdürmek istemekteyiz.
Feragatimiz doğrultusunda davanın reddine karar verilmesini, yargılama gideri ve vekalet ücreti talebimizin olmadığını saygıyla arz ve talep ederim.
Davacı İmzası
Mal Paylaşımından Feragatin Kesinliği ve Sonradan Dava Açılamaması
Anlaşmalı boşanma protokolünde yer alan “Taraflar karşılıklı olarak mal rejiminin tasfiyesinden kaynaklanan haklarından feragat etmişlerdir” ibaresi, boşanma kararının kesinleşmesiyle birlikte tarafları ömür boyu bağlar. Karar kesinleştikten sonra “Hakkımı alamadım”, “Beni kandırdı”, “Gizli hesapları varmış” gibi iddialarla yeni bir mal paylaşımı davası açılması kural olarak mümkün değildir.
Uygulamada en sık yapılan hata, boşanma heyecanıyla tüm maddi haklardan vazgeçip, boşanma sonrasında boşanmada mal paylaşımı nasıl yapılır sorusunun yanıtını aramaktır. Mahkeme huzurunda onaylanan protokol, kesin hüküm gücündedir. Sadece irade fesadı (tehdit, hile, korkutma) gibi olağanüstü durumlarda çok dar bir çerçevede dava açılabilir ki bu davaların ispat yükü son derece ağırdır ve başarı şansı oldukça düşüktür.
| İşlem Türü | Hukuki Sonucu | Geri Dönüş İmkanı | Sonradan Dava Açma Hakkı |
|---|---|---|---|
| İstinaftan Feragat | Kararı derhal kesinleştirir. | Yoktur (Kesin hüküm oluşur). | Aynı konuda yeniden dava açılamaz. |
| Davadan Feragat | Davayı esastan reddeder. | Yoktur. | Aynı sebebe dayanarak 3 yıl dava açılamaz. |
| Maldan Feragat (Protokolde) | Mal rejimini tasfiye eder. | Yoktur (İstisnalar hariç). | Mal paylaşımı davası açılamaz. |
Protokol imzalanırken eşlerin sahip olduğu gayrimenkuller, araçlar, banka hesapları ve hatta boşanmada düğün takılarının paylaşımı hususları tek tek maddelendirilmelidir. “Tüm haklarımızı aldık, birbirimizden talebimiz yoktur” şeklindeki soyut ibareler, genellikle arkasında büyük bir mal varlığı bırakan tarafın lehine, hakkından vazgeçen tarafın ise aleyhine sonuç doğurur. Eğer nafaka konusunda da benzer bir vazgeçiş varsa, bu durum ileride yoksulluk nafakası talep etmeyi de engeller; bu hususta daha fazla bilgiye anlaşmalı boşanmada nafaka içeriğimizden ulaşabilirsiniz.
İstinaftan Feragat Öncesi Pratik Kontrol Listesi
Eşlerin anlaşmalı boşanma sonrasındaki yasal hak kayıplarını en aza indirmek ve sürecin usulüne uygun tamamlanmasını sağlamak amacıyla hazırladığım bu kontrol listesinin, feragat dilekçesi imzalanmadan önce mutlaka gözden geçirilmesi gerekir:
- Protokolün Eksiksizliği: Taşınmazların tapu bilgileri, araçların plakaları ve banka hesap numaraları protokolde açıkça yazılı mıdır?
- Velayet ve İştirak Nafakası: Çocukların velayeti ve iştirak nafakası miktarı, gelecekteki artış oranıyla birlikte netleştirilmiş midir?
- Gerekçeli Kararın Kontrolü: Mahkemenin yazdığı gerekçeli karar ile imzaladığınız protokol hükümleri birebir uyuşmakta mıdır? (Bazen yazım hataları hak kaybına sebep olabilir).
- İstinaf Süreci Bilgisi: Kararın kesinleşmesiyle birlikte başlayacak olan soyadı değişikliği ve iddet süresi gibi hukuki sonuçlara hazırlıklı mısınız? Bu konudaki detaylar için boşanmada istinaf ve temyiz süreci rehberimizi inceleyebilirsiniz.
- Ortak İrade Beyanı: Karşı tarafın da aynı gün istinaftan feragat dilekçesi sunacağından emin misiniz? Tek taraflı feragat süreyi kısaltmaz.
Karar kesinleştikten sonra geriye dönüp hatayı düzeltmek adliye koridorlarında yıllarca sürecek yeni ve masraflı hukuk mücadelelerine yol açar. Protokolü imzalamadan veya istinaftan feragat dilekçesini mahkemeye sunmadan önce bir avukata 30 dakikalık ön inceleme yaptırmak, geri dönüşü olmayan feragat hatalarını tamamen önler.
Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır; hukuki tavsiye niteliği taşımaz. Somut durumunuz için bir avukata danışınız.
Sıkça Sorulan Sorular
Anlaşmalı boşanmada istinaftan feragat edildikten sonra karar ne zaman kesinleşir?
Her iki eşin de ıslak imzalı istinaftan feragat dilekçesini aile mahkemesine sunmasının ardından, mahkeme hâkimi veya kalemi tarafından UYAP sistemi üzerinden kesinleşme şerhi hazırlanır. Bu işlem yoğunluğa göre genellikle aynı gün veya en geç 1-3 iş günü içerisinde tamamlanır.
Sadece tek tarafın istinaftan feragat dilekçesi vermesi yeterli midir?
Hayır, kesinleşme sürecinin hemen tamamlanabilmesi için her iki eşin de ayrı ayrı veya ortak bir dilekçeyle istinaf haklarından feragat ettiklerini beyan etmeleri zorunludur. Tek taraf feragat ederse, diğer taraf için tebliğden itibaren başlayan 2 haftalık yasal süre beklenir.
İstinaftan feragat ettikten sonra eşimden kalan gizli malları tasfiye edebilir miyim?
Eğer anlaşmalı boşanma protokolünde geniş kapsamlı bir feragat maddesi imzaladıysanız ve karar kesinleştiyse, sonradan mal paylaşımı davası açamazsınız. Ancak boşanma sürecinde eşinizin sizden kasten mal gizlediğini somut ve kesin delillerle ispatlayabilirseniz, hile (aldatma) hukuksal nedenine dayanarak belirli süreler içinde dava açmayı deneyebilirsiniz.